QuizPilot › Fanlar › Iqtisodiyot
Iqtisodiyot

Monopolyaga qarshi siyosat va raqobat

muallif: unknown · 30 ta savol · 0 saqlash
QuizPilotda o'ynash
#1
1) Monopoliyaga qarshi siyosatning asosiy maqsadi nimadan iborat?
  1. Xorijiy kompaniyalarning mahalliy bozorga kirib kelishini butunlay taqiqlash
  2. Bozorda halol raqobat muhitini yaratish va iste'molchilar huquqlarini himoya qilish
  3. Faqat kichik biznes subyektlariga soliq imtiyozlarini berish va ularni moliyalashtirish
  4. Narxlarni barcha tovarlar uchun davlat tomonidan qat'iy belgilab qo'yish
Javobni ko'rish
Bozorda halol raqobat muhitini yaratish va iste'molchilar huquqlarini himoya qilish
#2
2) Bozor strukturasi nuqtai nazaridan absolut (sof) monopoliya nima bilan tavsiflanadi?
  1. Bozorda bir nechta yirik sotuvchining o'zaro kelishib faoliyat yuritishi
  2. Bozorda yagona sotuvchi va uning o'rnini bosuvchi yaqin tovarlarning yo'qligi
  3. Juda ko'p sonli sotuvchilarning bir xil turdagi mahsulotlarni sotishi
  4. Bozorga kirish oson bo'lgan va ko mezonli sotuvchilar mavjud bo'lgan holat
Javobni ko'rish
Bozorda yagona sotuvchi va uning o'rnini bosuvchi yaqin tovarlarning yo'qligi
#3
3) Tabiiy monopoliya deganda nimani tushunish kerak?
  1. Qonun hujjatlari orqali sun'iy ravishda yaratilgan va himoyalanadigan monopoliya
  2. Qishloq xo'jaligi mahsulotlarini ishlab chiqaruvchi yagona davlat korxonasi
  3. Ishlab chiqarishning texnologik xususiyatlari sababli bitta korxona samaraliroq bo'lgan holat
  4. Xomashyo manbalarini to'liq egallab olgan xususiy kompaniyaning hukmronligi
Javobni ko'rish
Ishlab chiqarishning texnologik xususiyatlari sababli bitta korxona samaraliroq bo'lgan holat
#4
4) Ooligopoliya bozorining asosiy xususiyati qaysi javobda to'g'ri ko'rsatilgan?
  1. Mahsulotlarning mutlaqo unikal bo'lishi va o'rnini bosuvchi tovarlar yo'qligi
  2. Faqat bitta xaridor mavjud bo'lib, sotuvchilar soni ko'pligi
  3. Bozorning asosiy ulushi bir nechta yirik firmalar qo'lida to'planganligi
  4. Bozorda bir-biri bilan raqobatlashuvchi juda ko'p sonli kichik firmalar mavjudligi
Javobni ko'rish
Bozorning asosiy ulushi bir nechta yirik firmalar qo'lida to'planganligi
#5
5) Monopsoniya nima?
  1. Narxlarning barcha ishtirokchilar tomonidan erkin belgilanishi
  2. Bir nechta yirik sotuvchilarning narxni oshirish bo'yicha maxfiy kelishuvi
  3. Bozorda faqat bitta sotuvchi hukmronlik qiladigan bozor tuzilmasi
  4. Bozorda faqat bitta xaridor mavjud bo'lgan bozor holati
Javobni ko'rish
Bozorda faqat bitta xaridor mavjud bo'lgan bozor holati
#6
6) Monopoliyaga qarshi qonunchilikda 'Karter' kelishuvi nimani anglatadi?
  1. Aksiyadorlik jamiyatlarining birja savdolarida erkin ishtirok etishi
  2. Mustaqil firmalarning narx, bozor bo'lish va kvotalar bo'yicha maxfiy kelishuvi
  3. Yangi firmalarni bozorga kiritish uchun ajratiladigan davlat subsidiyasi
  4. Kompaniyalarning to'liq bir-biriga qo mezon bo'lib qo'shilib ketishi
Javobni ko'rish
Mustaqil firmalarning narx, bozor bo'lish va kvotalar bo'yicha maxfiy kelishuvi
#7
7) Qaysi ko'rsatkich bozorning jamlanish (konsentratsiya) darajasini o'lchash uchun ishlatiladi?
  1. Jini koeffitsiyenti
  2. Gerfindal-Xirshman indeksi (HHI)
  3. Pigu solig'i indeksi
  4. Laspeyres indeksi
Javobni ko'rish
Gerfindal-Xirshman indeksi (HHI)
#8
8) Monopol yuqori narx nima?
  1. Monopol subyekt tomonidan asossiz harajatlarni qoplash va oshiqcha foyda olish uchun o'rnatilgan narx
  2. Tadbirkorlarni qo'llab-quvvatlash uchun davlat tomonidan belgilangan kafolatlangan narx
  3. Inflatsiya darajasiga mos ravishda har yili indeksatsiya qilinadigan narx
  4. Mavsumiy talab ortishi natijasida erkin raqobat bozorida shakllangan narx
Javobni ko'rish
Monopol subyekt tomonidan asossiz harajatlarni qoplash va oshiqcha foyda olish uchun o'rnatilgan narx
#9
9) Raqobatning qaysi turi 'Mukammal raqobat' deyiladi?
  1. Bozor ulushi bo'yicha 2-3 ta yirik subyekt monopolist bo'lgan holat
  2. Reklama va brending orqali har bir sotuvchi o'z tovarini ajratib ko'rsatadigan holat
  3. Juda ko'p sotuvchilar bir xil (standartlashtirilgan) mahsulotni sotadigan va bozorga kirish erkin bo'lgan holat
  4. Faqat davlat korxonalari o'rtasida amalga oshiriladigan raqobat turi
Javobni ko'rish
Juda ko'p sotuvchilar bir xil (standartlashtirilgan) mahsulotni sotadigan va bozorga kirish erkin bo'lgan holat
#10
10) Monopoliyalarning jamiyat uchun asosiy salbiy oqibati nimada?
  1. Ishlab chiqarish hajmining oshishi va tovarlar sifatining keskin yaxshilanishi
  2. Resurslarning samarali taqsimlanmasligi, narxning balandligi va taklifning cheklanishi
  3. Aholi bandlik darajasining birdaniga keskin ko'tarilib ketishi
  4. Davlat byudjetiga tushadigan soliq tushumlarining butunlay to'xtashi
Javobni ko'rish
Resurslarning samarali taqsimlanmasligi, narxning balandligi va taklifning cheklanishi
#11
11) Demping narx (predatory pricing) nima?
  1. Xaridorlar sonini ko'paytirish uchun o'tkaziladigan vaqtinchalik bayram chegirmalari
  2. Tadbirkorlarga yordam berish uchun davlat tomonidan belgilanadigan doimiy narx
  3. Eksport qilinadigan mahsulotlarga qo'yiladigan imtiyozli bojxona stavkasi
  4. Raqobatchilarni bozordan siqib chiqarish maqsadida tovarlarni tannarxidan ham past narxda sotish
Javobni ko'rish
Raqobatchilarni bozordan siqib chiqarish maqsadida tovarlarni tannarxidan ham past narxda sotish
#12
12) Monopolist uchun talab egri chizig'i qanday ko'rinishga ega?
  1. Pastga yo'naltirilgan (salbiy og'ishli) chiziq
  2. Nolga teng bo'lgan tekis chiziq
  3. Mutlaq gorizontal to'g'ri chiziq
  4. U-simon egri chiziq
Javobni ko'rish
Pastga yo'naltirilgan (salbiy og'ishli) chiziq
#13
13) Vertikal integratsiya nimani anglatadi?
  1. Mutlaqo bir-biriga bog mezon bo'lmagan soha korxonalarining bir holdingga birlashishi
  2. Davlat mulkining xususiy sektorga tender orqali sotilishi
  3. Bitta texnologik zanjirda bo'lgan (xomashyodan tayyor mahsulotgacha) bosqichlardagi firmalarning birikishi
  4. Kompaniyaning o'z aksiyalarini fond birjasida ochiq sotuvga qo'yishi
Javobni ko'rish
Bitta texnologik zanjirda bo'lgan (xomashyodan tayyor mahsulotgacha) bosqichlardagi firmalarning birikishi
#14
14) Gorizontal integratsiya nimani anglatadi?
  1. Xalqaro korporatsiyalarning mahalliy filiallar ochishi
  2. Xomashyo yetkazib beruvchi va tayyor mahsulot sotuvchi korxona birlashishi
  3. Bir xil faoliyat turi va bir xil bozor bosqichida raqobatlashuvchi firmalarning birlashishi
  4. Turli tarmoqdagi korxonalarning moliyaviy konsern tashkil qilishi
Javobni ko'rish
Bir xil faoliyat turi va bir xil bozor bosqichida raqobatlashuvchi firmalarning birlashishi
#15
15) O'zbekiston Respublikasida monopoliyaga qarshi siyosatni qaysi davlat organi amalga oshiradi?
  1. Raqobatni rivojlantirish va iste'molchilar huquqlarini himoya qilish qo'mitasi
  2. Iqtisodiyot va moliya vazirligi
  3. Markaziy bank
  4. Davlat aktivlarini boshqarish agentligi
Javobni ko'rish
Raqobatni rivojlantirish va iste'molchilar huquqlarini himoya qilish qo'mitasi
#16
16) Qanday bozor holati 'Monopolistik raqobat' deyiladi?
  1. Bir nechta yirik korxonalar o'zaro kelishib narx belgilaganda
  2. Ko'plab sotuvchilar tabaqalashtirilgan (differensatsiyalangan) mahsulotlarni sotganda
  3. Faqat bitta sotuvchi va ko'plab xaridorlar mavjud bo'lganda
  4. Sotuvchilar o'rtasida umuman narx almashinuvi bo'lmaganda
Javobni ko'rish
Ko'plab sotuvchilar tabaqalashtirilgan (differensatsiyalangan) mahsulotlarni sotganda
#17
17) Narx kamsitishi (price discrimination) nima?
  1. Barcha xaridorlarga bir xil va o'zgarmas narx belgilash
  2. Eksport qilinadigan tovarlar narxini ichki bozordagidan pasaytirish
  3. Faqat davlat muassasalari uchun narxlarni sun'iy ravishda oshirish
  4. Bir xil tovar uchun har xil xaridorlarga harajatga bog'liq bo'lmagan holda turlicha narx belgilash
Javobni ko'rish
Bir xil tovar uchun har xil xaridorlarga harajatga bog'liq bo'lmagan holda turlicha narx belgilash
#18
18) Monopoliyalarni tartibga solishda 'foyda me'yorini cheklash' usuli nimani ko'zda tutadi?
  1. Monopolistga umuman foyda olishni taqiqlash va tezing ishlatish
  2. Kompaniya aksiyadorlariga dividend to'lashni to mezon to'xtatib qo'yish
  3. Faqat eksportdan keladigan foydaga soliq solish
  4. Kompaniyaning kapitaliga nisbatan oladigan maksimal foyda foizini belgilash
Javobni ko'rish
Kompaniyaning kapitaliga nisbatan oladigan maksimal foyda foizini belgilash
#19
19) 'Bozordagi ustun mavqe' deganda nimani tushuniladi?
  1. Faqat xorijiy investitsiyalar hisobiga ishlayotgan korxona holati
  2. Kompaniya aksiyalarining eng qimmat baholanishi
  3. Kompaniyaning eng chiroyli binoga va ko'p xodimlarga ega bo'lishi
  4. Xo'jalik yurituvchi subyektning bozorga va raqobat sharoitlariga hal qiluvchi ta'sir ko'rsatish imkoniyati
Javobni ko'rish
Xo'jalik yurituvchi subyektning bozorga va raqobat sharoitlariga hal qiluvchi ta'sir ko'rsatish imkoniyati
#20
20) AQShda qabul qilingan mashhur eng birinchi Anti-monopolistik qonun qanday nomlanadi?
  1. Glass-Stigall qonuni
  2. Federal Savdo Komissiyasi qonuni
  3. Sherman qonuni (Sherman Antitrust Act)
  4. Dodd-Frank qonuni
Javobni ko'rish
Sherman qonuni (Sherman Antitrust Act)
#21
21) Monopoliyada 'O'lik yo'qotish' (Deadweight loss) nima?
  1. Tashish paytida tovarlarning yaroqsiz holga kelishi
  2. Davlat tomonidan undiriladigan jazo jarimalari summasi
  3. Monopoliya sababli jamiyat yo mezonotgan umumiy farovonlik va samaradorlik yo'qotishi
  4. Raqobatchining bankrot bo'lishi natijasida bozor yo'qotgan mablag'lar
Javobni ko'rish
Monopoliya sababli jamiyat yo mezonotgan umumiy farovonlik va samaradorlik yo'qotishi
#22
22) Raqobatning 'Narxsiz raqobat' usuliga qaysi biri kiradi?
  1. Sifatni yaxshilash, reklama, kafolatli xizmat ko'rsatish va brendni rivojlantirish
  2. Ulgurji xaridorlarga narxdan bo'nak berish
  3. Mavsumiy chegirmalar va aksiyalar tashkil etish
  4. Demping narxlarni qo'llash
Javobni ko'rish
Sifatni yaxshilash, reklama, kafolatli xizmat ko'rsatish va brendni rivojlantirish
#23
23) Qaysi holda konsentratsiya darajasi yuqori hisoblanadi?
  1. Bozorda 1000 dan ortiq teng ulushli firmalar bo'lganda
  2. HHI koeffitsiyenti 100 dan past bo'lganda
  3. HHI koeffitsiyenti 2500 dan yuqori bo'lganda
  4. HHI koeffitsiyenti nolga teng bo'lganda
Javobni ko'rish
HHI koeffitsiyenti 2500 dan yuqori bo'lganda
#24
24) Sintetik yoki sun'iy monopoliya qanday hosil bo'ladi?
  1. Texnologik zaruriyat natijasida xususiy korxona tomonidan
  2. Xalqaro tashkilotlarning maxsus granti va qarori bilan
  3. Faqat ixtiro va patentlarga ega bo'lish orqali
  4. Tadbirkorlarning o'zaro kelishuvi, birlashishi yoki bozorni egallashi natijasida
Javobni ko'rish
Tadbirkorlarning o'zaro kelishuvi, birlashishi yoki bozorni egallashi natijasida
#25
25) Monopoliyaga qarshi siyosatda 'Trest' nima?
  1. Ishtirokchilarning tijorat va ishlab chiqarish mustaqilligi saqlangan birlashma
  2. Sotish sohasida hamkorlik qiluvchi mustaqil firmalar zanjiri
  3. Kompaniyalarning ishlab chiqarish va sotish bo'yicha mustaqilligini yo mezonotgan holda to'liq birlashishi
  4. Vaqtinchalik muayyan loyihani amalga oshirish uchun tuzilgan ittifoq
Javobni ko'rish
Kompaniyalarning ishlab chiqarish va sotish bo'yicha mustaqilligini yo mezonotgan holda to'liq birlashishi
#26
26) Tabiiy monopoliyalarni narx jihatidan tartibga solishning samarali usullaridan biri qaysi?
  1. Chekli narxlarni o'rnatish (Price cap regulation)
  2. Faqat dollar valyutasida narx belgilashni talab qilish
  3. Cheksiz erkin narxlarni joriy etish
  4. Narxlarni har kuni o'zgartirish huquqini berish
Javobni ko'rish
Chekli narxlarni o'rnatish (Price cap regulation)
#27
27) Qaysi holatda bozor erkin va raqobatli deb hisoblanadi?
  1. Xorijiy tovarlarga yuqori bojxona to'lovlari o'rnatilganda
  2. Sotuvchilar o mezonida doimiy ravishda narx kelishuvlari mavjud bo'lganda
  3. Bozordagi barcha korxonalar davlat nazorati ostida bo'lganda
  4. Faqat bitta yirik ishlab chiqaruvchi monopol narx qo'yganda
Javobni ko'rish
Bozordagi barcha korxonalar davlat nazorati ostida bo'lganda
#28
28) Monopoliyalarga qarshi siyosatda 'Sindikat' tashkilotining xususiyati nimada?
  1. Ishlab chiqarish mustaqilligi saqlanadi, lekin mahsulot sotish yagona idora orqali amalga oshiriladi
  2. Xodimlarga ish haqi to'lashni birxillashtiruvchi kasaba uyushmasi
  3. Faqat ilmiy-tadqiqot ishlarini birgalikda olib borish uchun tuziladi
  4. A'zo korxonalar moliyaviy jihatdan butunlay tugatiladi
Javobni ko'rish
Ishlab chiqarish mustaqilligi saqlanadi, lekin mahsulot sotish yagona idora orqali amalga oshiriladi
#29
29) Insofsiz raqobat (Unfair competition) ko'rinishlariga qaysi biri kiradi?
  1. Xodimlarga yuqori ish haqi to'lash va ularni o'qitish
  2. O'z mahsuloti sifatini oshirish va tannarxini tushirish
  3. Yangi va zamonaviy texnologiyalarni ishlab chiqarishga joriy etish
  4. Raqobatchi to'g'risida yolg'on va buzg'unchi ma'lumotlarni tarqatish hamda brendini nusxalash
Javobni ko'rish
Raqobatchi to'g'risida yolg'on va buzg'unchi ma'lumotlarni tarqatish hamda brendini nusxalash
#30
30) 'Lerner indeksi' nimani aniqlash uchun qo'llaniladi?
  1. Mamlakatdagi inflyatsiya darajasini va uning o'sish tendensiyasini
  2. Firmadagi monopol hokimiyat (bozor ustida hukmronlik) darajasini
  3. Aholi o'rtasidagi daromadlar tengsizligini
  4. Mehnat unumdorligining o'sish sur'atlarini
Javobni ko'rish
Firmadagi monopol hokimiyat (bozor ustida hukmronlik) darajasini
QuizPilotda o'ynash